Sobota, 5 grudnia 2020r. | Imieniny: Sabiny, Krystyny, Edyty
Pokaż menu

Stowarzyszenie „Ty Też” z dotacją na remont kapliczek w gminach Pleśna i Wojnicz

19 listopada, 2020

Przydrożne kapliczki, figury i krzyże od wieków na stałe wpisują się w krajobraz Pogórzy. Ustawiano je na rozdrożach dróg, w lasach, koło domów, przy rzekach, a nawet na mostach. Zazwyczaj stawiane były z potrzeby serca i ducha, w dowód wdzięczności za otrzymane łaski lub w trudnych życiowych chwilach. Były nie tylko miejscem kultu, ale bardzo często stanowiły wiejskie drogowskazy i centrum spotkań mieszkańców. Kamienne figury, drewniane krzyże czy typowe na terenie Pogórzy kapliczki domkowe, istniejące często od stuleci można zatem w pełni uznać za niemych przydrożnych świadków wiary i historii danej miejscowości.

Dzisiaj wiejskie kapliczki bardzo często stanowią jedyne zabytki w danej miejscowości. Sama ich architektura prezentuje kunszt dawnych mistrzów kamieniarstwa, ciesielstwa czy kowalstwa. To miejsca, które już na stale wpisały się w życie danej społeczności. Jednakże nieuchronny upływ czasu zauważalny jest również i w kondycji tych obiektów. Często osoby opiekujące się daną kapliczką podejmują się na własną rękę remontu takiego obiektu. Niestety zdarza się, że mimo najszczerszych chęci, tego typu nieumiejętne działania, pogarszają ich stan techniczny.

Dlatego też, by zachować dziedzictwo przodków dla przyszłych pokoleń oraz aby konserwacją kamiennych kapliczek zajęli się profesjonalni konserwatorzy, należy pozyskać wystarczające środki. Z taką też inicjatywą wystąpiło Stowarzyszenie Rozwoju Gminy Pleśna „Ty Też”, które w ramach naboru wniosków o przyznanie pomocy na operacje z zakresu: zachowania dziedzictwa lokalnego na obszarze wiejskim objętym strategią rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność, przez: zabytki poddane pracom konserwatorskim lub/i restauratorskim w ramach poddziałania „Wsparcie na wdrażanie operacji w ramach strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność”, objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, ogłoszonym przez LGD Dunajec-Biała, złożyło wniosek pod nazwą: „Przeprowadzenie prac konserwatorskich i/lub restauratorskich kapliczki w gminie Wojnicz i w gminie Pleśna”. Wniosek ten został oceniony poprawnie i przekazany do Urzędu Marszałkowskiego celem uzyskania dofinansowania w kwocie 50 000 złotych, które to pieniądze pokryją koszty remontu dwóch kamiennych kapliczek słupowych na terenie gmin Wojnicz i Pleśna.

Na terenie gminy Wojnicz remontem objęta zostanie kapliczka z figurą Świętego Jana Nepomucena w miejscowości Więckowice. Obiekt ten ufundowany został w 1813 roku, prawdopodobnie przez ówczesnych właścicieli tej miejscowości - rodzinę Jordanów. Figura wchodzi w skład zespołu pałacowo-parkowego w Więckowicach, umiejscowiona została na początku jesionowej alei prowadzącej do pałacu i gospodarstwa dworskiego. Prócz figury św. Jana Nepomucena, chroniącego przed powodziami i gradobiciami, w tej samej alei, w sąsiedztwie pałacu, ustawiona została również figura kamienna św. Floriana, chroniącego z kolei przed pożarami.

W gminie Pleśna wyremontowana zostanie kapliczka z figurą Pana Jezusa Frasobliwego w Janowicach. Niewiele wiadomo o tym przepięknym obiekcie. Kroniki i dokumenty niestety milczą. W Janowicach mówi się jedynie tyle, że ufundowana miała zostać przez miejscowego gospodarza Wojciecha Kozę. Natomiast historycy sztuki czas powstania kapliczki określają na lata 1860-1880. Obiekt swą architekturą przykuł uwagę etnografa prof. Romana Reinfussa, który w jednej ze swych nietuzinkowych publikacji: „Ludowa rzeźba kamienna w Polsce”, opisał ten obiekt jako jeden z szablonowych przykładów ludowej formy przedstawienia figury Pana Jezusa Frasobliwego, stosowanego od drugiej połowy XIX wieku. Warto także wspomnieć, że figury Pana Jezusa Frasobliwego ustawiane głównie były w miejscach pochówków, ale i w miejscach zabójstw lub innych zbrodni. Być może i w tym przypadku miała miejsce jakaś tragiczna historia, a kapliczka z Janowic jest ustawiona jako pokutna, przez targanego wyrzutami sumienia zabójcę. Tego niestety prawdopodobnie już nie ustalimy. Kto wie, może pod warstwą farby i tynku, na litym kamieniu, podczas konserwacji kapliczki ukażą się inskrypcje dające rozwiązanie tej historycznej zagadki.

Tekst i foto Mateusz Reczek




Gmina Pleśna
Pleśna – gmina wiejska w województwie małopolskim, w powiecie tarnowskim. W latach 1975–1998 gmina położona była w województwie tarnowskim. Pierwsza gmina zbiorowa z siedzibą w Pleśnej utworzona została w wyniku reformy samorządu w 1935 roku.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Redakcja oraz właściciel serwisu PowiatCzestochowski.pl nie ponosi żadnej odpowiedzialności za wypowiedzi i komentarze publikowane przez użytkowników oraz zastrzega sobie możliwość usunięcia lub edycji komentarzy zawierających treści znieważające lub powszechnie uważane za obelżywe. W momencie dodawania komentarza zapamiętywane zostają adres email oraz adres IP komentującego użytkownika (informacje te nie będa publikowane i wyświetlane).